Acele Kamulaştırma Davaları ve Mülk Sahiplerinin Hak Arama Yolları

11 Temmuz 2026 | 37

Acele Kamulaştırma Davaları ve Mülk Sahiplerinin Hak Arama Yolları

Acele Kamulaştırma Davaları ve Mülk Sahiplerinin Hak Arama Yolları


2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 27. maddesinde düzenlenen acele kamulaştırma usulü; yurt savunması ihtiyacı, olağanüstü durumlar veya Bakanlar Kurulu/Cumhurbaşkanlığı kararıyla kamu yararının ivedilikle gerçekleştirilmesi gereken projelerde (enerji hatları, toplu konut projeleri, yol yapımı vb.) idareye tanınmış olağanüstü bir yetkidir. Bu usulde, normal kamulaştırma süreçlerinin tamamlanması beklenmeksizin taşınmaza acele el konulabilmektedir. Ancak bu hız, mülk sahibinin yasal haklarını korumasına engel teşkil etmez.


Acele El Koyma ve Bedel Tespiti Süreci İdare, acele kamulaştırma kararı aldıktan sonra taşınmazın bulunduğu yerdeki Asliye Hukuk Mahkemesine başvurarak acele el koyma ve bedel tespiti davası açar. Mahkeme, uzman bilirkişiler vasıtasıyla taşınmazın o anki değerini saptar.


  • Bloke Edilen Bedel: Tespit edilen bu ilk bedel, idare tarafından bankaya mülk sahibi adına depo edilir ve mahkeme taşınmaza el koyma kararı verir. Bu aşamada belirlenen bedel nihai (kesin) kamulaştırma bedeli değildir; sadece idarenin taşınmazı hemen kullanabilmesi için yatırması gereken geçici bir güvence tutarı niteliğindedir. Mülk sahibinin bu bedelin az olduğunu ileri sürerek gerçek değerin tespiti için yasal süreç takip etmesi gerekir.


Mülk Sahiplerinin İtiraz ve İptal Hakları Acele kamulaştırma prosedürüyle karşı karşıya kalan taşınmaz sahiplerinin iki farklı hukuki kanaldan haklarını aramaları gerekmektedir:


  • İdari Yargıda İptal Davası: Acele kamulaştırma yapılmasına dayanak oluşturan kamu yararı kararına veya acelelik kararına karşı, kararın ilanından veya tebliğinden itibaren 30 gün içinde Danıştay veya İdare Mahkemelerinde yürütmenin durdurulması istemli iptal davası açılabilir.


  • Adli Yargıda Bedel Artırımı: İdare, acele el koyma kararından sonra mülk sahibiyle satın alma usulüyle anlaşamazsa, asıl kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davası açmak zorundadır. Bu davada mülk sahibi, arazinin veya yapının gerçek rayiç değerinin (konumu, emsal satışları, imar durumu dikkate alınarak) tespiti için itirazlarını sunmalı ve bedel artırımı talep etmelidir.

Acele kamulaştırma işlemleri; katı hak düşürücü sürelerin bulunması, acelelik şartlarının mevcudiyetinin denetlenmesi, bilirkişi raporlarındaki eksikliklerin yakalanması ve hem idari hem adli yargıda eş zamanlı yürütülmesi gereken stratejik yapısı nedeniyle gayrimenkul ve kamulaştırma hukuku alanında ileri düzey uzmanlık gerektirmektedir.

Acele Kamulaştırma Davaları ve Mülk Sahiplerinin Hak Arama Yolları

- 0.537.787 2155